طراحی و ساخت نخستین دستگاه استاندارد تعیین میزان پرزدهی فرش ماشینی در ایران

در یک دستاورد مهم علمی–صنعتی، دکتر روح‌الله سمنانی رهبر به همراه مهندس رضا قاسمی و مهندس میلاد ولی‌بیگی موفق شدند با ارائه طرحی کاربردی، عنوان طرح برگزیده را از میان ۲۶ طرح ارائه‌شده کسب کنند. این طرح با عنوان «طراحی و ساخت دستگاه آزمون تعیین میزان پرزدهی فرش ماشینی بر اساس استاندارد ISO 12951» برای نخستین بار در کشور به مرحله طراحی و ساخت رسیده است.

مسئله پرزدهی فرش ماشینی همواره یکی از چالش‌های جدی این صنعت بوده است؛ موضوعی که هم از دید مصرف‌کننده و هم از منظر تولیدکننده اهمیت بالایی دارد. با این حال، تا پیش از این، ارزیابی میزان پرزدهی در ایران فاقد ابزار مشخص، عدد قابل استناد و معیار استاندارد بوده و کنترل کیفیت در این حوزه عمدتاً به‌صورت سلیقه‌ای و مبتنی بر نظر شخصی انجام می‌شد، نه بر پایه داده‌های علمی.

گامی به‌سوی استانداردسازی و تضمین کیفیت

با طراحی و ساخت این دستگاه، برای نخستین بار امکان اندازه‌گیری کمی، قابل تکرار و مبتنی بر استاندارد میزان پرزدهی فرش ماشینی فراهم شده است. عملکرد دستگاه به این صورت است که پرز فرش توسط یک لاستیک ساینده استاندارد جدا شده، با استفاده از جاروبرقی جمع‌آوری می‌شود و سپس وزن پرز جمع‌آوری‌شده اندازه‌گیری می‌شود. این فرآیند ساده اما دقیق، کاهش جرم ناشی از پرزدهی را به‌صورت عددی مشخص می‌کند.

این روش، ارزیابی پرزدهی را از یک قضاوت ذهنی به یک آزمون استاندارد، قابل اندازه‌گیری و علمی تبدیل می‌کند و می‌تواند نقش مهمی در ارتقای کیفیت فرش ماشینی، بهبود فرآیندهای کنترل کیفیت و حرکت به سمت تضمین کیفیت (Quality Assurance) در این صنعت ایفا کند.

افق‌های پیش‌رو برای صنعت فرش ماشینی

طراحان این پروژه امیدوارند با به‌کارگیری این دستگاه در واحدهای تولیدی، آزمایشگاه‌ها و مراکز کنترل کیفیت، گامی مؤثر در جهت افزایش اعتماد مصرف‌کننده، بهبود رقابت‌پذیری تولیدکنندگان و هم‌راستایی صنعت فرش ماشینی ایران با استانداردهای بین‌المللی برداشته شود.

این دستاورد نشان می‌دهد که حل چالش‌های مزمن صنعت فرش ماشینی، بیش از هر چیز نیازمند نگاه علمی، ابزار استاندارد و داده‌محور است؛ مسیری که می‌تواند آینده این صنعت را متحول کند.