کشورهای پیشرو در نساجی پایدار ۲۰۲۶
پایداری دیگر یک انتخاب نیست — یک الزام است
چند سال پیش، وقتی یک برند اروپایی از تامینکنندهاش گواهینامه پایداری میخواست، این یک درخواست لطف بود. در ۲۰۲۶، یک شرط قرارداد است.
مقررات Due Diligence اتحادیه اروپا، استانداردهای GOTS، Oeko-Tex و Bluesign، و فشار روزافزون مصرفکنندگان نسل Z که حاضرند برای پارچه پایدار بیشتر بپردازند — همه اینها با هم یک واقعیت جدید ساختهاند: کشوری که نمیتواند نساجی پایدار ارائه دهد، از بخشهای مهمی از بازار جهانی حذف میشود.
بازار جهانی نساجی پایدار در ۲۰۲۵ به بیش از ۱۱ میلیارد دلار رسید و پیشبینی میشود تا ۲۰۳۰ از مرز ۲۵ میلیارد دلار بگذرد. این دیگر یک بازار طاقچهای نیست — این جریان اصلی است.
در مجله کهن، کشورهایی را که در ۲۰۲۶ واقعاً پیشتاز این تحول هستند معرفی میکنیم.
۱. بنگلادش؛ بزرگترین قطب نساجی سبز جهان
شاید برای بسیاری عجیب باشد که بنگلادش — کشوری که دههها با تصاویر کارخانههای پرتراکم و حوادث شغلی در ذهن جهانیان گره خورده — حالا رهبر جهانی نساجی پایدار است. اما اعداد دروغ نمیگویند.
سبزترین کارخانههای جهان در بنگلادش هستند
بنگلادش در ۲۰۲۶ بیش از ۲۰۰ کارخانه با گواهینامه LEED دارد — بیشتر از هر کشور دیگری در جهان. از این میان، بیش از ۶۰ کارخانه گواهینامه LEED Platinum دریافت کردهاند که بالاترین سطح استاندارد ساختمان سبز در جهان است.
چرا بنگلادش این مسیر را انتخاب کرد؟
بعد از فاجعه رانا پلازا در ۲۰۱۳، صنعت نساجی بنگلادش زیر فشار شدید بینالمللی قرار گرفت. اما به جای عقبنشینی، بخشی از این صنعت تصمیم گرفت جهش کند. کارخانههایی مانند Remi Holdings، Mahmud Jeans و Envoy Textiles سرمایهگذاریهای سنگینی در پنلهای خورشیدی، سیستمهای بازیافت آب، روشنایی LED و سیستمهای تهویه طبیعی انجام دادند.
نتیجه؟ این کارخانهها امروز قراردادهایی با H&M، Patagonia، و Levi’s دارند — برندهایی که سختترین استانداردهای پایداری را در صنعت تعریف میکنند.
۲. پرتغال؛ اروپای نساجی که آرام آرام تعریف میشود
در اروپا، وقتی از نساجی پایدار حرف میزنند، اولین نامی که باید به ذهن برسد پرتغال است. این کشور کوچک اروپایی در سالهای اخیر به یکی از مرجعترین قطبهای نساجی پایدار در جهان تبدیل شده.
چرا پرتغال؟
پرتغال سه مزیت همزمان دارد که ترکیبشان کمیاب است: سنت دیرینه تولید نساجی با کیفیت بالا، نزدیکی به بازارهای اروپایی و یک جامعه تولیدکننده که زود متوجه شد پایداری نه یک هزینه، بلکه یک سرمایهگذاری است.
رهبران پایداری در پرتغال
شرکتهایی مانند Tintex Textiles — اولین تولیدکننده پارچه کشبافت رنگرزیشده با آب سرد در جهان — و Polopiqué که ۱۰۰ درصد الیاف بازیافتی استفاده میکند، نشان دادهاند که نساجی پایدار و کیفیت ممتاز میتوانند کنار هم باشند. در ۲۰۲۶، بیش از ۶۰ درصد صادرات نساجی پرتغال دارای حداقل یک گواهینامه پایداری معتبر بینالمللی است.
۳. سوئد؛ جایی که چرخه بسته واقعاً معنا دارد
سوئد شاید بزرگترین تولیدکننده نساجی جهان نباشد، اما در یک حوزه بیرقیب است: اقتصاد چرخشی در نساجی. این کشور اسکاندیناوی در ۲۰۲۶ پیشرفتهترین سیستم بازیافت منسوجات در جهان را دارد.
تکنولوژی که جهان را تغییر میدهد
شرکت سوئدی Re:newcell فناوریای ساخته که پارچههای پنبهای مستعمل را به الیاف سلولزی تازه تبدیل میکند — به کیفیتی که با ویسکوز و لیوسل اول قابل رقابت است. Renewlane و Syre هم در حال مقیاسپذیر کردن بازیافت شیمیایی پلیاستر هستند.
در ۲۰۲۵، H&M گروپ که مقر آن در استکهلم است، تعهد داد تا ۲۰۳۰ حداقل ۳۰ درصد از مواد اولیهاش از منابع بازیافتشده باشد — و عمده این بازیافت از طریق شرکتهای سوئدی انجام میشود.
۴. هند؛ غول پایداری که در حال بیدار شدن است
هند یک پارادوکس جالب است در نساجی پایدار. از یک طرف، یکی از بزرگترین تولیدکنندگان پنبه ارگانیک جهان است — در ۲۰۲۵ حدود ۵۱ درصد از کل پنبه ارگانیک جهان در هند تولید شد. از طرف دیگر، چالشهای زیستمحیطی در صنعت رنگرزی و تکمیل هند هنوز جدی هستند.
نقاط قوت هند در پایداری
هند در سه حوزه واقعاً پیشتاز است. اول، تولید پنبه ارگانیک که مزیت طبیعی این کشور است. دوم، منسوجات دستی — از خادی تا پارچههای دستبافت که با کمترین اثر کربن تولید میشوند و در بازارهای ممتاز اروپا و آمریکا تقاضای رو به رشدی دارند. سوم، برنامههای دولتی مانند PM MITRA که کلاسترهای نساجی سبز با زیرساخت مشترک تصفیه پساب و انرژی خورشیدی ایجاد میکنند.
۵. ترکیه؛ گواهینامهها را جدی گرفت و نتیجه گرفت
ترکیه در ۲۰۲۶ بیشترین تعداد گواهینامه GOTS و Oeko-Tex را در میان کشورهای در حال توسعه دارد. این اتفاقی نیست — نتیجه یک استراتژی آگاهانه است که صنعت نساجی ترکیه بیش از یک دهه پیش شروع کرد.
چرا ترکیه در پایداری موفق شد؟
ترکیه از اوایل ۲۰۱۰ فهمید که اگر میخواهد در بازار اروپا جایگاه ممتاز داشته باشد، باید زبان مشتری اروپایی را یاد بگیرد. آن زبان، گواهینامههای معتبر بینالمللی بود. کارخانههایی مانند Kipas Tekstil و Orta Anadolu سرمایهگذاریهای سنگینی در سیستمهای تصفیه آب بسته، رنگرزی با آب کمتر و انرژی تجدیدپذیر انجام دادند.
در ۲۰۲۶، صادرات نساجی ترکیه به اتحادیه اروپا به دلیل مزیت پایداری بیش از ۱۵ درصد رشد کرده — رشدی که مستقیماً به سرمایهگذاری در استانداردهای سبز نسبت داده میشود.
۶. اتیوپی؛ فرصتهایی که میتوانند تعریف آینده را عوض کنند
اتیوپی یک مزیت منحصربهفرد دارد که هیچ کشور دیگری در این لیست ندارد: برق تجدیدپذیر ارزان. بیش از ۹۰ درصد برق اتیوپی از منابع آبی تولید میشود. این یعنی کارخانههای نساجی در اتیوپی میتوانند ادعا کنند که تولیدشان با نزدیک به صفر انتشار کربن از منابع انرژی انجام میشود — مزیتی که در دنیای carbon footprint امروز، ارزش طلا دارد.
پارکهای صنعتی اتیوپی مانند هاواسا و بولو با همین مزیت انرژی پاک به برندهای بزرگ جهانی عرضه میشوند. اگر ثبات سیاسی ادامه پیدا کند، اتیوپی میتواند تا پایان این دهه به یکی از جذابترین مقاصد تولید نساجی سبز در جهان تبدیل شود.
همچنین بخوانید: نمایشگاه ITM 2026؛ محرک تحول دیجیتال و پایدار صنعت نساجی
تصویر کلی: نساجی پایدار به کجا میرود؟
سه نیروی اصلی آینده نساجی پایدار را در سالهای پیش رو شکل میدهد:
اول، مقررات سختتر اروپا. قانون Due Diligence زنجیره ارزش شرکتهای اتحادیه اروپا که از ۲۰۲۶ اجرایی میشود، برندها را ملزم میکند مسئولیت زیستمحیطی و اجتماعی کل زنجیره تامینشان را بپذیرند. این یعنی تامینکنندگانی که گواهینامه ندارند به سادگی از لیست خرید حذف میشوند.
دوم، مصرفکننده جدید. نسل Z تا ۲۰۲۶ بخش بزرگی از قدرت خرید جهانی را در اختیار دارد. این نسل برای محصولات پایدار حاضر است بیشتر بپردازد — و این یعنی پایداری دیگر فقط یک هزینه نیست، بلکه یک مزیت قیمتگذاری هم هست.
سوم، فناوری بازیافت. پیشرفتهای سریع در بازیافت شیمیایی منسوجات دارد یک اقتصاد چرخشی واقعی در نساجی ایجاد میکند. کشورهایی که زودتر در این فناوری سرمایهگذاری کنند، رهبران دهه بعد خواهند بود.
جمعبندی تحریریه کهن
نساجی پایدار در ۲۰۲۶ دیگر یک بخش حاشیهای نیست — جریان اصلی است. بنگلادش با کارخانههای LEED Platinum، پرتغال با نوآوری در فرآیند، سوئد با تکنولوژی بازیافت، هند با پنبه ارگانیک، ترکیه با گواهینامههای معتبر و اتیوپی با انرژی پاک — هر کدام مسیر متفاوتی را طی کردهاند.
اما همه آنها به یک نقطه رسیدهاند: در بازار نساجی ۲۰۲۶، پایدار بودن دیگر یک مزیت رقابتی نیست. یک بلیط ورود به بازی است.
حالا نوبت شماست
این تحلیل را با شما در میان گذاشتیم — اما میدانیم که بسیاری از شما خوانندگان مجله کهن در صنعت نساجی فعال هستید و این تغییرات را از نزدیک لمس میکنید.
دوست داریم نظرتان را در بخش کامنتها بخوانیم:
به نظر شما کدام کشور در پنج سال آینده پیشتاز نساجی پایدار خواهد بود؟
آیا گواهینامههای پایداری واقعاً در تصمیمات خرید مشتریان شما تاثیر دارند؟
شما در کارخانه یا کسبوکار خود، چه اقداماتی برای پایداری انجام دادهاید؟
نظر و تجربه شما برای ما و کل جامعه نساجی ارزشمند است. کامنت بگذارید و بحث کنیم.
