سخنرانی مهندس محمد مروج در افتتاحیه نهمین كنفرانس ملی مهندسی نساجی امیركبیر
سابقه دیرین صنعت نساجی در كشور
ضمن تشكر از دانشكده مهندسی نساجی و دبیرخانه كنفرانس بینالمللی نساجی از دعوت انجمن صنایع نساجی ایران برای شركت در این اتفاق مبارك تلاش میكنم در كوتاهترین زمان ممكن اهمیت این رشته صنعتی را بلحاظ تولید و اشتغال مطرح كنم گرچه میدانم عمده شركت كنندگان كه خود دستاندركار اداره بنگاههای فعال در این رشته هستند از امكانات و مشكلات بنگاههای تحت اداره خود بخوبی آگاهند اما بلحاظ آنكه شرایط موجود شرایطی عادی و مطلوب نیست بیشتر مشكلات بنگاهها را عمده میكنند. تردیدی نیست كه بسیاری از این مشكلات مربوطه به همهگونه فعالیت تولیدی در این روزهاست و منحصر به صنایع نساجی نیست انتظار میرود قسمتی از این مشكلات آرام آرام حل شود گرچه امید چندانی به سرعت در حل آنها نیست و باید چند سالی تحمل كنیم تا تخریبهای انجام شده در سالهای قبل ترمیم شود. اكنون ببینیم صنعت نساجی چه امكاناتی میتواند برای دستاندركاران و مردم كشورمان داشته باشد .
صنعت نساجی و پوشاك بخش عمدهای از تولیدات صنعتی، اشتغال و صادرات كشورهای در حال توسعه را داشته و اهمیت ویژهای در استراتژیهای توسعهای این كشورها دارد .
صنایع نساجی و پوشاك با بیش از 650 میلیارد دلار صادرات 6% از تجارت كالاهای صنعتی در دنیا را شامل میشود .
نزدیك به 30% از تولیدات جهان در این بخش توسط كشور چین صورت میگیرد. چین، هند، پاكستان، تركیه، بنگلادش و اندونزی و اخیراً ویتنام ، كامبوج و سریلانكا از صادركنندگان محصولات نساجی و پوشاك در جهان میباشند بیش از 70% از صادرات پوشاك و بیش از نیمی از صادرات محصولات نساجی در جهان توسط كشورهای در حال توسعه صورت میگیرد. دلایلی وجود دارد كه در صورت توجه جدیتری به آنها كشور ما نیز میتواند نقشی اساسی در تولید و صادرات نساجی بیشتر از آنچه كه امروز دارد داشته باشد .
سابقه دیرین این صنعت در كشور:
ارزش افزوده بالا در بسیاری از تولیدات نهائی این صنعت
اشتغالزایی بالا و پایینتر بودن هزینههای سرمایهگذاری نسبت به سایر صنایع جهت اشتغال برای هر نفر
ارزآوری بالا در محصولات این صنعت
وجود بازارهای بزرگ داخلی و منطقهای
امكان رشد و توسعه صنعت در حوزه فنآوریهای نوین
مرغوبیت زمین و شرایط جوی كشور برای تولید پنبه بعنوان مهمترین ماده اولیه صنعت نساجی
وجود منابع غنی نفت و گاز به منظور تولید مواد اولیه الیاف و نخهای مصنوعی مورد نیاز صنعت
نیروی انسانی آموزش دیده و آماده برای مشاركت در تولید
با توجه به عوامل ذكر شده چنانچه برنامهریزان و هدایت كنندگان فعالیتهای صنعتی در كشور به این رشته صنعتی همانگونه كه در دهه چهل و پنجاه در نظام قبل از انقلاب توجه میشد، توجه كنند و مطلع شوند كه ارزش افزوده تولیدات نساجی از حدود 10% در ریسندگی فاستونی تا 90% در كت و شلوار و 80% در حوله بافی و 50% در پارچه جین قابل دسترسی است و از طرف دیگر مقایسه كنندگان متوسط قیمت یك تن كالای صادراتی غیر نفتی در سال 91، 563 دلار و متوسط یك تن كالای صادرات كل صنعت 687 دلار و متوسط یك تن كالای صادراتی پتروشیمی 700 دلار، متوسط قیمت یك تن كالای كشاورزی 1436 و یك تن كالای صادراتی معدنی 2456 دلار و متوسط قیمت كالای نساجی بجز فرش دستباف 6062 دلار بوده است، حتماً نگاهشان به این صنعت تغییر جدی خواهد یافت .
در حال حاضر براساس اطلاعات وزارت صنعت، معدن و تجارت تعداد پروانههای بهرهبردای فعال در حوزه صنایع نساجی و پوشاك 9818 واحد یعنی 11% كل صنعت تعداد كل كارگران شاغل در صنایع نساجی و پوشاك
288 هزار نفر 12% نسبت به كل صنعت، میزان سرمایهگذاری ریالی 77894 میلیارد ریال 5% نسبت به كل صنعت، ارزش صادرات صنایع نساجی، پوشاك، چرم و كفش سال 1392 – 28/1 میلیارد دلار با احتساب فرش دستباف و بدون فرش دستباف 953 میلیون دلار، ارزش واردات صنایع نساجی، پوشاك، چرم و كفش سال 1392- 47/1 میلیارد دلار بوده است و آنچه در سال 92 تولید شده 5/242 هزار تن نخ پلیاستر،18 هزار تن الیاف اكریلیك، 210 هزار تن نخ پنبهای و الیاف مصنوعی، 81 میلیون متر مربع فرش ماشینی و 6/203 میلیون جفت پایپوش بوده است .
همین اعداد كه در بعضی موارد در مقایسه با صادرات كشورهای تركیه، بنگلادش، ویتنام، كامبوج و سریلانكا ناچیز تلقی میشود اگر با دیگر رشتههای صنعتی كشور مقایسه شود مشخص خواهد شد علیرغم كم توجهی به این صنعت پویائی و توانائی در جزءجزء فعالیتهای این رشته دیده میشود و این حاصل علاقمندی همه دستاندركاران این رشته است كه ریشه در قدمت و سابقه هزار ساله و بیشتر این صنعت در این خاك مقدس دارد . در پایان نباید فراموش كنیم كه :
نان جائی بدست میآید كه كار پیدا شود .
كار جائی پیدا میشود كه چرخ اقتصاد گردش داشته باشد
چرخ اقتصاد وقتی به گردش میافتد كه ثبات سیاسی برقرار باشد
ثبات سیاسی زمانی حاصل میشود كه جامعه آرام باشد
جامعه هنگامی آرامش مییابد كه مردم نان داشته باشند، كار داشته باشند و امنیت داشته باشند .
