صنايع دستي، سفير فرهنگي
صنايع دستي، به مجموعهاي از هنرها و صنايعي گفته ميشود كه هنرمند خلاق با استفاده از دست، ابزار دستي و ذوق هنري از موادي ساده و بومي، محصولي زيبا و تاثيرگذار توليد مي كند؛ اين آثار در حقيقت بيانگر تاريخ تمدن هر كشوري است.
انسان در دوره اي از حيات خويش براي ساختن ابزار مورد نيازش مانند نيزه و خنجر از سنگ استفاده مي كرد.
به تدريج بر اثر پيشرفت فكري، او از ديگر مواد موجود در طبيعت مانند خاك رس، چوب، سنگ آهن، مس، پشم، كرك حيوانات و الياف گياهي نيز براي ساختن وسايل مورد نيازش بهره برد. در اروپا با آغاز دوره رنسانس افزون بر حفظ جنبه هاي مصرفي بسياري از توليدات دستي، اين صنعت به لحاظ هنري نيز پيشرفت انكارناپذيري را تجربه كرد.
سرزمين ايران زمين نيز از هفت هزار سال پيش، با اهتزاز بيرق هنر نياكانش به عنوان سند هويت ملي، نام خود را در جهان ماندگار كرد.هنرمند ايراني، هماره با پشتوانه فرهنگي غني و تلفيق آن با روحيه مذهبي و عرفاني، مهارت استادانه و نبوغ خود را در بسياري از دست ساخته هايش، به ويژه ظرف هاي فلزي، سفالين، شيشه اي و دست بافت هايش به اثبات رسانده است. صنايع دستي ايران، ذوق هنري، بردباري و وسواس هنرمندان ايراني، در ريزه كاري فنون هنري را در معرض ديد علاقه مندان قرار مي دهد.
فرش بافي، منجوق دوزي، منبت كاري، خاتم كاري، فلزكاري، سوزن دوزي، شماره دوزي، گلدوزي، لحاف دوزي، چهل تكه دوزي، قلاب بافي، حاشيه دوزي، سراميك و سفال سازي، خياطي، ريسندگي، عروسك سازي، شيشه كاري رنگي، نجاري، كوزه گري، گليم بافي و جاجيم بافي از انواع صنايع دستي رايج در ايران محسوب مي شوند.
دهم ژوئن ۱۹۶۴ميلادي برابر با بيستم خرداد ۱۳۴۳ هجري خورشيدي، نخستين همايش جهاني با شركت مسوولان اجرايي، استادان دانشگاه، هنرمندان و صنعتگران بيش از ۴۰ كشور جهان، در نيويورك برگزار شد. در قطعنامه پاياني اين همايش، تأسيس شوراي جهاني صنايع دستي، به عنوان نهاد وابسته به يونسكو به تصويب رسيد.
سالروز اين همايش، به عنوان روز جهاني صنايع دستي نامگذاري شد. اين شورا، در ابتدا با شمار محدودي از اعضا كار خود را آغاز كرد. اما اكنون، بيش از ۱۰۰ كشور جهان به عضويت اين شورا درآمده اند و دبيرخانه آن، در شهر آمستردام هلند قرار دارد.
از اهداف مهم مطرح شده براي اين شورا مي توان به ارائه آينده اي بهتر براي سازندگان يا توليدكنندگان صنايع دستي در سراسر جهان، كمك و راهنمايي صنعتگران دستي و همچنين بالا بردن سطح اطلاعات تخصصي و حرفه اي آنها با توجه به زمينه هاي متفاوت فرهنگي موجود در هر يك از كشورهاي عضو و حفظ و تقويت صنايع دستي و ايجاد همبستگي ميان صنعتگران اشاره كرد.
كشور ايران، نيز از سال ۱۳۴۷ هجري خورشيدي از طريق سازمان صنايع دستي كشور، به عضويت اين شورا درآمد.
صنايع دستي، روايتگر صنعت و هنر نياكان و بيانگر هنر و ذوق مردم هر كشور است و توجه به اين صنعت، علاوه بر آن كه انسان را با تاريخ و گذشته كشورش پيوند مي دهد، مي تواند مامن و محيطي آرام براي بشر، در دنياي ماشيني امروز مهيا سازد.
